Na Univerzitet u Sarajevu, odnosno na Filozofski fakultet Univerziteta u Sarajevu, u petak 22. maja 2026. godine bit će održana promocija publikacije “Leksikon arheologije Crne Gore”. Događaj će se održati u Malom amfiteatru fakulteta s početkom u 14 sati, a organizatori najavljuju prisustvo brojnih profesora, istraživača, studenata i predstavnika akademske zajednice iz Bosne i Hercegovine i Crne Gore.
Promociju zajednički organizuju Centar za historijska istraživanja CeHIS i Odsjek za arheologiju Filozofskog fakulteta, u saradnji sa Crnogorska akademija nauka i umjetnosti. Riječ je o značajnom naučnom projektu koji donosi sistematičan pregled arheološkog naslijeđa Crne Gore, s ciljem objedinjavanja i predstavljanja najvažnijih arheoloških lokaliteta, istraživanja i kulturno-historijskih podataka na jednom mjestu.
“Leksikon arheologije Crne Gore” rezultat je višegodišnjeg rada velikog broja stručnjaka iz različitih oblasti humanističkih nauka. U realizaciji projekta učestvovalo je više od 50 autora i saradnika iz više država regiona, a publikacija se smatra jednim od najvažnijih savremenih izdanja posvećenih arheološkom naslijeđu Crne Gore.
U projektu učestvovali stručnjaci iz regiona
Među autorima tekstova nalaze se i predstavnice Univerzitet u Sarajevu, profesorica Amra Šačić Beća sa Odsjeka za historiju Filozofskog fakulteta te Jasmina Talam sa Muzičke akademije. Njihovo učešće potvrđuje značaj regionalne saradnje u oblasti istraživanja kulturne baštine i humanističkih nauka.
Tokom promocije govorit će se o nastanku i konceptu Leksikona, kao i o važnosti očuvanja arheološkog naslijeđa na prostoru jugoistočne Evrope. Organizatori ističu da publikacija predstavlja vrijedan doprinos naučnoj zajednici jer na savremen i sistematičan način obrađuje brojne lokalitete, kulturne slojeve i arheološke nalaze koji svjedoče o bogatoj historiji Crne Gore od prahistorije do kasnijih epoha.
Poseban fokus bit će stavljen na interdisciplinarni pristup koji je korišten tokom izrade ovog izdanja. U pripremi sadržaja učestvovali su arheolozi, historičari, historičari umjetnosti, konzervatori i drugi stručnjaci koji su zajednički radili na prikupljanju i obradi podataka.
Kako navode organizatori, cilj Leksikona nije samo predstavljanje naučnih činjenica nego i približavanje arheološke baštine široj javnosti. Na taj način projekat doprinosi promociji kulturne historije regiona i podizanju svijesti o važnosti zaštite arheoloških lokaliteta.
Akademska saradnja Bosne i Hercegovine i Crne Gore
Uvodno obraćanje tokom promocije održat će akademik Husnija Kamberović ispred Akademija nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine. O značaju publikacije i njenom naučnom doprinosu govorit će i bosanskohercegovački arheolozi Adnan Busuladžić i Adnan Kaljanac.
Iz Crne Gore dolaze arheologinja Radmila Ćapin te Dejan Gazivoda, koji će predstaviti proces nastanka izdanja, uređivački koncept i izazove sa kojima su se autori susretali tokom rada na projektu.
Promocija će biti prilika za razgovor o značaju regionalne akademske saradnje, posebno u oblastima arheologije, historije i zaštite kulturne baštine. Učesnici će govoriti i o potrebi intenzivnijeg povezivanja naučnih institucija iz država regiona kako bi se zajednički radilo na istraživanju i očuvanju kulturno-historijskog naslijeđa.
Organizatori očekuju da će događaj privući veliki broj studenata, istraživača i ljubitelja historije i arheologije. Ističu da je interes za promociju posebno značajan zbog činjenice da publikacija prvi put na jednom mjestu donosi sveobuhvatan pregled arheološke baštine Crne Gore, uz stručne tekstove i naučno obrađene podatke.
Promocija “Leksikona arheologije Crne Gore” još jednom potvrđuje važnost saradnje akademskih institucija iz regiona i pokazuje da zajednički projekti u oblasti kulture i nauke mogu doprinijeti boljem razumijevanju zajedničke prošlosti i očuvanju bogatog kulturnog naslijeđa Balkana.